กรมส่งเสริมการเกษตรเดินหน้าพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านการผลิตเมล็ดพันธุ์คุณภาพดี โดยก่อสร้างโรงงานปรับปรุงสภาพเมล็ดพันธุ์พร้อมลานตาก ณ ศูนย์ขยายพันธุ์พืชที่ 10 จังหวัดอุดรธานี แล้วเสร็จและพร้อมเปิดให้บริการ เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการจัดการเมล็ดพันธุ์หลังการเก็บเกี่ยว ยกระดับคุณภาพและมาตรฐานเมล็ดพันธุ์พืชตระกูลถั่ว รองรับกำลังการผลิตประมาณ 1,000 ตันต่อปี ช่วยเพิ่มโอกาสให้เกษตรกรเข้าถึงเมล็ดพันธุ์คุณภาพดีได้อย่างทั่วถึง และสนับสนุนการเพิ่มผลผลิตพืชตระกูลถั่วของประเทศ
.
นายกฤษฎิน คำตัน รองอธิบดีกรมส่งเสริมการเกษตร กล่าวภายหลังการเป็นประธานพิธีเปิดโรงงานปรับปรุงสภาพเมล็ดพันธุ์ ว่า การพัฒนาโรงงานปรับปรุงสภาพเมล็ดพันธุ์เป็นกลไกสำคัญในการยกระดับการผลิตเมล็ดพันธุ์คุณภาพดีให้มีประสิทธิภาพมากขึ้น ตั้งแต่การจัดการเมล็ดพันธุ์หลังการเก็บเกี่ยว การลดความชื้น การคัดแยกเมล็ดที่ไม่ได้คุณภาพ ไปจนถึงการเตรียมเมล็ดพันธุ์ให้ได้มาตรฐานก่อนนำไปใช้เพาะปลูก ช่วยเพิ่มศักยภาพการผลิตและขยายปริมาณเมล็ดพันธุ์คุณภาพดีให้เพียงพอต่อความต้องการของเกษตรกร โรงงานปรับปรุงสภาพเมล็ดพันธุ์ ณ ศูนย์ขยายพันธุ์พืชที่ 10 จังหวัดอุดรธานี มีลานตากและเครื่องจักรที่รองรับกระบวนการจัดการเมล็ดพันธุ์อย่างเป็นระบบ โดยเริ่มจากการลดความชื้นของเมล็ดพันธุ์พืชตระกูลถั่วที่เก็บเกี่ยวใหม่ ซึ่งอาจมีความชื้นสูงกว่า 14% ให้ลดลงอยู่ในระดับที่เหมาะสม จากนั้นนำเข้าสู่กระบวนการคัดแยกเมล็ดที่มีขนาดไม่เหมาะสม เมล็ดลีบ เมล็ดไม่สมบูรณ์ และเมล็ดแตกหัก ก่อนใช้เครื่องแยกสี ช่วยคัดแยกเมล็ดที่มีสีผิดปกติ ซึ่งอาจบ่งชี้ถึงความเสียหายหรือการเข้าทำลายของโรค เช่น โรคเมล็ดสีม่วงและโรคที่เกิดจากเชื้อราอื่น ๆ แล้วจึงบรรจุเพื่อเตรียมกระจายสู่เกษตรกร
.
รองอธิบดีกรมส่งเสริมการเกษตร กล่าวเพิ่มเติมว่า กระบวนการดังกล่าวใช้เทคโนโลยีสำคัญ ได้แก่ เครื่องอบลดความชื้น เครื่องคัดแยกเมล็ดพันธุ์ด้วยลมและตะแกรงสั่น และเครื่องแยกสีเมล็ด ช่วยเพิ่มความแม่นยำและประสิทธิภาพในการปรับปรุงสภาพเมล็ดพันธุ์ ทั้งนี้ เมล็ดพันธุ์ที่ผ่านกระบวนการจะต้องได้รับการตรวจสอบคุณภาพตามเกณฑ์ที่เกี่ยวข้อง โดยเฉพาะความงอกและความบริสุทธิ์ของเมล็ดพันธุ์ รวมถึงข้อกำหนดตามพระราชบัญญัติพันธุ์พืช พ.ศ. 2518 และที่แก้ไขเพิ่มเติม เพื่อให้เมล็ดพันธุ์มีคุณภาพเหมาะสมสำหรับการนำไปเพาะปลูก
.
สำหรับการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานในระยะต่อไป กรมส่งเสริมการเกษตรอยู่ระหว่างก่อสร้างโรงงานปรับปรุงสภาพเมล็ดพันธุ์ ณ ศูนย์ขยายพันธุ์พืชที่ 9 จังหวัดสุพรรณบุรี เพื่อเพิ่มขีดความสามารถในการผลิตและกระจายเมล็ดพันธุ์คุณภาพดีให้ครอบคลุมมากยิ่งขึ้น ควบคู่กับการส่งเสริมเครือข่ายผู้ผลิตเมล็ดพันธุ์และศูนย์พืชพันธุ์ดีชุมชน เพื่อสร้างความเข้มแข็งให้แก่ระบบการผลิตเมล็ดพันธุ์ตั้งแต่ระดับชุมชนจนถึงระดับประเทศ
.
กรมส่งเสริมการเกษตรมุ่งใช้โรงงานปรับปรุงสภาพเมล็ดพันธุ์เป็นส่วนสำคัญในการสนับสนุนการยกระดับการผลิตเมล็ดพันธุ์พืชตระกูลถั่วของภาครัฐอย่างครบวงจร โดยกรมวิชาการเกษตรทำหน้าที่ในการพัฒนาปรับปรุงพันธุ์ใหม่ และขยายพันธุ์ชั้นพันธุ์คัด ชั้นพันธุ์หลัก และชั้นพันธุ์ขยาย ขณะที่กรมส่งเสริมการเกษตร โดยกองขยายพันธุ์พืช ทำหน้าที่ในการผลิตเมล็ดพันธุ์ชั้นพันธุ์จำหน่าย (ชั้นพันธุ์สุดท้าย) พร้อมยกระดับเกษตรกรเครือข่ายพัฒนาให้เป็นศูนย์พืชพันธุ์ดีชุมชน เพื่อทำหน้าที่ผลิตเมล็ดพันธุ์ให้เป็นไปตามมาตรฐานพันธุ์พืช ซึ่งเป็นการยกระดับรายได้ให้กับสมาชิกศูนย์พืชพันธุ์ดีชุมชน อีกทั้งยังช่วยเพิ่มเมล็ดพันธุ์คุณภาพเข้าสู่ระบบ แก้ไขปัญหาการขาดแคลนเมล็ดพันธุ์พืชตระกูลถั่วซึ่งถือเป็นปัญหาสำคัญในปัจจุบัน ลดข้อจำกัดในการเข้าถึงปัจจัยการผลิต และเสริมสร้างความมั่นคงทางอาหารของประเทศไทยอย่างยั่งยืน
